فرق زایمان طبیعی با سزارین-مزایا، معایب و خطرات-یک مقایسه جامع

تفاوت تاریخ زایمان طبیعی و سزارین

زایمان طبیعی و سزارین دو روش اصلی زایمان هستند. در زایمان طبیعی، نوزاد از طریق کانال زایمان خارج می‌شود. در سزارین، نوزاد از طریق برش در شکم و رحم خارج می‌شود.

تفاوت‌های اصلی بین زایمان طبیعی و سزارین عبارتند از:

• نحوه خروج نوزاد: در زایمان طبیعی، نوزاد از طریق کانال زایمان خارج می‌شود. در سزارین، نوزاد از طریق برش در شکم و رحم خارج می‌شود.
• مدت زمان زایمان: زایمان طبیعی معمولاً بین 12 تا 18 ساعت طول می‌کشد. سزارین معمولاً بین 30 تا 60 دقیقه طول می‌کشد.
• میزان درد: زایمان طبیعی می‌تواند دردناک باشد. سزارین معمولاً درد کمتری دارد، اما می‌تواند عوارض جانبی بیشتری داشته باشد.
• دوره نقاهت: دوره نقاهت زایمان طبیعی معمولاً بین 2 تا 4 هفته است. دوره نقاهت سزارین معمولاً بین 4 تا 6 هفته است.
• خطرات: زایمان طبیعی و سزارین هر دو خطرات خاص خود را دارند. خطرات زایمان طبیعی عبارتند از: پارگی واژن، پارگی رحم، خونریزی بیش از حد و عفونت. خطرات سزارین عبارتند از: عفونت، خونریزی بیش از حد، لخته شدن خون، آسیب به اندام‌های داخلی و عوارض بیهوشی.

 

زایمان طبیعی چیست

زایمان طبیعی یک مفهوم نسبی است که می‌تواند معنای متفاوتی برای افراد مختلف داشته باشد. برخی از مادران تصور می‌کنند که زایمان طبیعی به معنای وضع حمل از طریق کانال زایمان است، حتی اگر مداخلات پزشکی زیادی مانند داروهای تسکین دهنده درد یا داروهای تسریع کننده زایمان صورت بگیرد. در حالی که زایمان طبیعی برای برخی دیگر از زنان به معنای وضع حمل و تحمل درد زایمان بدون استفاده از هیچ گونه داروی مسکن و بدون هرگونه مداخله پزشکی است.

تعریف زایمان طبیعی از دید متخصصان زنان چیزی میان این دو تعریف است. پزشکان در انتخاب میزان استفاده از خدمات پزشکی در هنگام وضع حمل زنان آزادی عمل بیشتری دارند. به عبارت دیگر، در صورتی که بیمار نیاز به استفاده از داروهای مختلفی در حین زایمان طبیعی داشته باشد، پزشک می‌تواند در صورت لزوم از آن‌ها استفاده کند.

از نظر ما ایرانی‌ها زایمان طبیعی در مقابل زایمان سزارین قرار دارد که این روزها در جوامع صنعتی محبوبیت زیادی یافته است. در زایمان طبیعی، خلاف سزارین که یک عمل جراحی محسوب می‌شود، سعی در به حداقل رساندن مداخلات پزشکی به‌خصوص استفاده از مداخلات جراحی و بیهوشی است.

به گفته سازمان بهداشت جهانی، ۷۰ تا ۸۰ درصد از زنان بارداری که درد زایمانشان شروع می‌شود، در معرض خطر کمتری قرار دارند و احتمالا می‌توانند زایمان واژینالی داشته باشند. به همین دلیل است که این نوع زایمان اغلب به عنوان زایمان طبیعی نیز شناخته می‌شود. این روش با عنوان فرآیند بدیهی زایمان نیز در نظر گرفته می‌شود؛ زیرا درد زایمان به خودی خود آغاز می‌شود و این بدان معناست که کودک آماده تولد است.

 

مراحل انجام زایمان طبیعی

روند زایمان طبیعی به سه مرحله تقسیم می‌شود:

• مرحله اول، طولانی‌ترین مرحله زایمان است و با انقباضاتی شروع می‌شود که دهانه رحم را باز می‌کند. این انقباضات معمولاً در فواصل زمانی نامنظم و با شدت کم شروع می‌شوند و به تدریج به فواصل زمانی منظم‌تر و با شدت بیشتر تبدیل می‌شوند. زمانی که دهانه رحم به طور کامل باز شود (یعنی به 10 سانتی‌متر برسد)، مرحله اول زایمان به پایان می‌رسد.
• مرحله دوم، کوتاه‌ترین مرحله زایمان است و با خروج نوزاد از رحم آغاز می‌شود. در این مرحله، نوزاد به سمت پایین کانال زایمان حرکت می‌کند و به تدریج سرش ظاهر می‌شود. مادر در این مرحله باید به زور زدن ادامه دهد تا نوزاد به دنیا بیاید.

• مرحله سوم، مرحله نهایی زایمان است و با خروج جفت از رحم آغاز می‌شود. جفت پس از تولد نوزاد از رحم جدا می‌شود و از بدن مادر خارج می‌شود.

 

انواع زایمان‌های طبیعی

زایمان طبیعی می‌تواند به روش‌های مختلفی انجام شود. در اینجا هفت روش زایمان طبیعی آورده شده است:

• زایمان طبیعی فیزیولوژیک

این روش معمول‌ترین روش زایمان طبیعی است. در این روش، مادر در طول زایمان هیچ داروی مسکنی مصرف نمی‌کند. پزشک یا ماما فقط بر فرآیند زایمان نظارت می‌کند و در صورت بروز هرگونه مشکل، مداخله می‌کند.

• زایمان طبیعی با استفاده از وسایل فیزیوتراپی

در این روش، از امواج الکتریکی برای افزایش تولید و ترشح مورفین‌های طبیعی بدن استفاده می‌شود. این مورفین‌ها به کاهش درد مادر کمک می‌کنند.

• زایمان طبیعی بدون درد با استفاده از تزریق برخی داروها

در این روش، داروهای مسکن و ضد درد از طریق تزریق به بدن مادر وارد می‌شوند. این روش یکی از متداول‌ترین روش‌های زایمان طبیعی در بیمارستان‌های ایران است.

• زایمان طبیعی با استفاده از بی‌حسی اپیدورال

در این روش، یک لوله نازک به داخل نخاع مادر وارد می‌شود و داروهای بی‌حس‌کننده و ضد درد از طریق آن به بدن مادر تزریق می‌شوند. این روش شباهت زیادی به بی‌حسی در سزارین دارد.

• زایمان طبیعی با استفاده از هیپنوتیزم

در این روش، مادر با استفاده از هیپنوتیزم، خود را در شرایطی قرار می‌دهد که درد را احساس نمی‌کند.

• زایمان طبیعی با استنشاق برخی گازهای مخصوص

در این روش، مادر برخی گازهای مخصوص را استنشاق می‌کند که باعث کاهش درد او می‌شوند. این روش هیچ خطر یا عوارض خاصی برای مادر یا جنین ندارد.

• زایمان طبیعی در آب

در این روش، مادر در آب داغ زایمان می‌کند. آب داغ باعث کاهش درد و آرامش مادر می‌شود.

مزایای زایمان طبیعی چیست

زایمان طبیعی مزایای متعددی برای مادران و نوزادان دارد. در اینجا برخی از این مزایا آورده شده است:

• رضایت مادران: زنانی که زایمان طبیعی دارند، معمولاً از تجربه خود رضایت بیشتری دارند. آنها احساس می‌کنند که زایمانشان تحت کنترل بوده است و می‌توانند در آن مشارکت داشته باشند.
• تغذیه با شیر مادر: شیر مادر بلافاصله پس از زایمان طبیعی تولید می‌شود و به راحتی قابل دسترس است. تماس پوست با پوست مادر و نوزاد نیز به تحریک تولید شیر مادر کمک می‌کند.
• کاهش خطر مرگ و میر مادران: زایمان طبیعی خطر مرگ و میر مادران را کاهش می‌دهد. این امر به دلیل عوارض کمتر زایمان طبیعی نسبت به سزارین است.
• بهبود سریع‌تر: زایمان طبیعی زمان بهبودی کوتاه‌تری نسبت به سزارین دارد. مادران معمولاً پس از یک یا دو روز می‌توانند به خانه بروند و پس از حدود دو هفته می‌توانند فعالیت‌های روزانه خود را از سر بگیرند.
• فقدان خطرات جراحی: زایمان طبیعی هیچ بیهوشی یا عمل جراحی ندارد. از این رو، مادران نیازی به نگرانی در مورد عوارض جراحی مانند عفونت، لخته شدن خون، خونریزی یا واکنش به بیهوشی ندارند.
• توسعه مغزی نوزاد: مطالعات نشان می‌دهد که زایمان طبیعی می‌تواند به توسعه مغز نوزاد کمک کند. این امر به دلیل آزاد شدن هورمون‌هایی مانند اکسی‌توسین و پرولاکتین در هنگام زایمان طبیعی است.
• قرار گرفتن نوزاد در معرض باکتری‌های مفید: نوزادان در هنگام زایمان طبیعی از کانال زایمان عبور می‌کنند و در معرض باکتری‌های مفیدی قرار می‌گیرند که برای سلامت آنها مفید هستند. این باکتری‌ها به تقویت سیستم ایمنی بدن نوزاد کمک می‌کنند.
• خطرات کم TTN برای نوزاد: TTN (تاکی پنه نوزاد) یک وضعیت پزشکی است که در آن ریه‌های نوزاد پس از تولد به درستی کار نمی‌کنند. زایمان طبیعی خطر ابتلا به TTN را در نوزادان کاهش می‌دهد.

 

ریسک‌ها و خطرات زایمان طبیعی

زایمان طبیعی یک تجربه طبیعی و سالم است، اما مانند هر فرآیندی، خطرات و عوارضی نیز دارد. در اینجا برخی از این خطرات و عوارض آورده شده است:

• درد زیاد: زایمان طبیعی می‌تواند بسیار دردناک باشد. این درد به دلیل انقباضات رحمی است که برای باز کردن دهانه رحم و بیرون راندن نوزاد اتفاق می‌افتد. زنان می‌توانند با استفاده از روش‌های مختلف، مانند ماساژ، حمام آب گرم و داروهای مسکن، درد زایمان را کاهش دهند.
• پارگی ناحیه پرینه: پرینه به بافت نرمی گفته می‌شود که بین واژن و مقعد قرار دارد. این بافت در هنگام زایمان طبیعی کشیده می‌شود و ممکن است پاره شود. پارگی پرینه معمولاً در هنگام خروج سر نوزاد اتفاق می‌افتد. این پارگی‌ها معمولاً کوچک هستند و نیازی به بخیه ندارند. در موارد نادر، پارگی‌های پرینه بزرگ هستند و نیاز به بخیه دارند.
• آسیب به کف لگن: کف لگن مجموعه‌ای از عضلات و رباط‌هایی است که از اندام‌های لگن حمایت می‌کنند. این عضلات در هنگام زایمان طبیعی کشیده می‌شوند و ممکن است آسیب ببینند. آسیب به کف لگن می‌تواند منجر به درد لگن، بی‌اختیاری ادرار و مدفوع شود.
• مشکلات داخلی: برخی از مطالعات نشان داده‌اند که زنانی که زایمان طبیعی دارند، بیشتر از زنانی که سزارین انجام داده‌اند، دچار مشکلاتی مانند عفونت، خونریزی و لخته شدن خون می‌شوند.

در اینجا برخی نکات برای کاهش خطرات و عوارض زایمان طبیعی آورده شده است:

• ورزش منظم در دوران بارداری: ورزش منظم به تقویت عضلات کف لگن کمک می‌کند و خطر آسیب به این عضلات را کاهش می‌دهد.
• افزایش وزن مناسب در دوران بارداری: افزایش وزن بیش از حد در دوران بارداری می‌تواند زایمان طبیعی را دشوارتر کند و خطر پارگی پرینه را افزایش دهد.
• آمادگی برای زایمان: آموزش و آمادگی برای زایمان به زنان کمک می‌کند تا درک بهتری از فرآیند زایمان داشته باشند و بتوانند با درد و استرس آن کنار بیایند.

 

علت ترس از زایمان طبیعی چیست

یکی از نگرانی‌های اصلی زنان باردار، درد زایمان طبیعی است. زایمان طبیعی می‌تواند بسیار دردناک باشد، اما راه‌های مختلفی برای کاهش درد وجود دارد. برخی از این روش‌ها عبارتند از:

• ماساژ، حمام آب گرم و سایر روش‌های تسکین درد غیر دارویی
• داروهای مسکن
• بی‌حسی اپیدورال

پارگی پرینه

پرینه به بافت نرمی گفته می‌شود که بین واژن و مقعد قرار دارد. این بافت در هنگام زایمان طبیعی کشیده می‌شود و ممکن است پاره شود. پارگی پرینه معمولاً در هنگام خروج سر نوزاد اتفاق می‌افتد. این پارگی‌ها معمولاً کوچک هستند و نیازی به بخیه ندارند. در موارد نادر، پارگی‌های پرینه بزرگ هستند و نیاز به بخیه دارند.

آسیب به کف لگن

کف لگن مجموعه‌ای از عضلات و رباط‌هایی است که از اندام‌های لگن حمایت می‌کنند. این عضلات در هنگام زایمان طبیعی کشیده می‌شوند و ممکن است آسیب ببینند. آسیب به کف لگن می‌تواند منجر به درد لگن، بی‌اختیاری ادرار و مدفوع شود.

مشکلات داخلی

برخی از مطالعات نشان داده‌اند که زنانی که زایمان طبیعی دارند، بیشتر از زنانی که سزارین انجام داده‌اند، دچار مشکلاتی مانند عفونت، خونریزی و لخته شدن خون می‌شوند.

در مقایسه با سزارین

سزارین یک عمل جراحی است که با برش در شکم و رحم انجام می‌شود. سزارین می‌تواند عوارضی مانند عفونت، خونریزی و لخته شدن خون داشته باشد. همچنین، دوره بهبودی سزارین طولانی‌تر از زایمان طبیعی است.

 

عمل سزارین چیست

سزارین یک نوع زایمان غیرطبیعی است که در آن نوزاد با ایجاد برشی در دیواره شکم و رحم مادر خارج می‌شود. این روش معمولاً در شرایطی که زایمان طبیعی به دلایل پزشکی امکان‌پذیر نباشد، مانند موقعیت نامناسب جنین، جفت سرراهی، یا فشار خون بالا در مادر، انجام می‌شود.

سزارین مزایایی نسبت به زایمان طبیعی دارد، از جمله:

• درد کمتر برای مادر در حین و بعد از زایمان
• احتمال کمتر آسیب به نوزاد
• زمان بهبودی کوتاه‌تر برای مادر

با این حال، سزارین همچنین دارای معایبی است، از جمله:

• خطرات ناشی از عمل جراحی، مانند عفونت، خونریزی و لخته شدن خون
• احتمال بیشتر مشکلات بارداری در آینده، مانند زایمان سزارین بعدی
• احتمال بیشتر عوارض بعد از زایمان، مانند درد، بی‌اختیاری ادرار و مدفوع

شیوع سزارین در جهان

سازمان بهداشت جهانی توصیه می‌کند که حداکثر ۱۵ درصد از تولد‌ها به روش سزارین انجام شوند. با این حال، شیوع سزارین در بسیاری از کشورها بیش از این مقدار است. در ایالات متحده، حدود ۳۰ درصد از تولد‌ها به روش سزارین انجام می‌شود. در چین، این رقم ۴۶ درصد است. در ایران، شیوع سزارین در سال‌های اخیر به طور چشمگیری افزایش یافته است و اکنون به حدود ۴۰ درصد رسیده است.

دلایل افزایش سزارین

عوامل مختلفی در افزایش سزارین نقش دارند، از جمله:

• تغییر در نگرش‌ها و ترجیحات زنان باردار
• ترس از درد زایمان طبیعی
• مشارکت بیشتر مردان در تصمیم‌گیری‌های مربوط به بارداری و زایمان
• افزایش تعداد زنان باردار مسن‌تر
• افزایش تعداد زنانی که سابقه زایمان سزارین دارند

 

مراحل انجام زایمان سزارین

مراحل عمل سزارین به شرح زیر است:

1. بی‌حسی: قبل از شروع عمل، مادر بی‌حسی موضعی یا بی‌حسی عمومی دریافت می‌کند. بی‌حسی موضعی به این معنی است که مادر فقط قسمت پایین بدن خود را بی‌حس می‌کند و می‌تواند زایمان خود را ببیند. بی‌حسی عمومی به این معنی است که مادر کاملاً بی‌هوش است و در طول عمل هیچ دردی را احساس نمی‌کند.
2. برش شکم: پزشک برشی را در دیواره شکم ایجاد می‌کند. این برش معمولاً به صورت افقی بین ناف و اندام تناسلی انجام می‌شود. طول برش معمولاً حدود ۱۵ تا ۲۰ سانتی‌متر است. سپس پزشک از درون بافت چربی و بافت همبند برش‌هایی را به صورت لایه به لایه ایجاد می‌کند و عضلات شکم را برای دسترسی به حفره شکمی جدا می‌کند.
3. برش رحم: بعد از برش شکم، پزشک برشی را در رحم ایجاد می‌کند. این برش معمولاً به صورت افقی در قسمت تحتانی رحم با عرض کم ایجاد می‌شود. طول برش معمولاً حدود ۱۰ تا ۱۵ سانتی‌متر است. بسته به موقعیت کودک در رحم و اینکه آیا عوارضی وجود دارد یا نه ممکن است از انواع دیگر برش رحم استفاده شود.
4. تحویل نوزاد: پس از برش رحم، پزشک نوزاد را خارج می‌کند. پزشک دهان و بینی کودک را از مایعات پاک می‌کند؛ سپس بند ناف را برش می‌دهد و برش‌ها با بخیه‌ها بسته می‌شوند. اگر مادر بی‌حسی موضعی داشته باشد، می‌تواند صدای کودک را بلافاصله پس از زایمان بشنوید و او را ببیند.
5. تحویل جفت: پس از تحویل نوزاد، پزشک جفت را خارج می‌کند. جفت معمولاً به صورت طبیعی جدا می‌شود، اما گاهی اوقات ممکن است نیاز به خارج کردن دستی آن باشد.
6. بخیه زدن برش‌ها: برش‌های ایجاد شده در حین عمل سزارین با بخیه‌های قابل جذب بسته می‌شوند. این بخیه‌ها معمولاً طی چند هفته خود به خود از بین می‌روند.

انواع زایمان سزارین

عمل سزارین یک روش جراحی است که در آن نوزاد با ایجاد برش در دیواره شکم و رحم مادر خارج می‌شود. این عمل معمولاً در شرایطی که زایمان طبیعی به دلایل پزشکی امکان‌پذیر نباشد، انجام می‌شود.

طبقه‌بندی عمل سزارین بر اساس علت عمل

عمل سزارین بر اساس علت انجام آن به دو دسته تقسیم می‌شود:

• سزارین انتخابی یا برنامه‌ریزی شده: این نوع سزارین معمولاً به دلایل زیر انجام می‌شود:
• بارداری چندقلویی
• جنین با وزن بالا
• قرار گرفتن جنین در وضعیت نامناسب
• داشتن سابقه سزارین
• برخی مشکلات و بیماری‌های مادر، مانند فشار خون بالا، بیماری‌های قلبی یا دیابت
• سزارین اورژانسی: این نوع سزارین در شرایطی که زایمان طبیعی به دلیل مشکلاتی مانند موارد زیر امکان‌پذیر نباشد، انجام می‌شود:
• قطعی جفت
• پیچیدن بند ناف به دور جنین
• خونریزی شدید
• مشکلات تنفسی در مادر یا جنین
• زایمان طولانی

طبقه‌بندی عمل سزارین بر اساس نحوه انجام عمل

عمل سزارین بر اساس نحوه انجام آن نیز به دو دسته تقسیم می‌شود:

• برش کلاسیک: این نوع برش عمودی در رحم ایجاد می‌شود و بیشتر در شرایط اورژانسی یا موارد خاص استفاده می‌شود. برش کلاسیک ممکن است باعث ایجاد مشکلاتی در زایمان‌های بعدی شود.
• برش پایین رحم (LSCS): این نوع برش افقی در پایین رحم ایجاد می‌شود و معمولاً در سزارین‌های انتخابی استفاده می‌شود. برش پایین رحم روند بهبودی سریع‌تری دارد و احتمال ایجاد مشکلاتی در زایمان‌های بعدی را کاهش می‌دهد.

توصیه‌های مهم برای زنانی که سزارین کرده‌اند

زنانی که سزارین کرده‌اند، باید نکات زیر را در نظر داشته باشند:

• در دوران نقاهت پس از سزارین، استراحت کافی داشته باشید و از بلند کردن اجسام سنگین خودداری کنید.
• به دستورالعمل‌های پزشک خود در مورد مراقبت از زخم‌ها و مصرف داروها عمل کنید.
• به محض احساس بهبودی، به تدریج فعالیت‌های خود را از سر بگیرید.
• با پزشک خود در مورد زمان مناسب برای شروع رابطه جنسی صحبت کنید.

مزایای زایمان سزارین چیست

• زایمان برنامه‌ریزی شده: مادر و پزشک می‌توانند زمان و مکان زایمان را برنامه‌ریزی کنند.
• نبود درد زایمان: مادر در طول عمل سزارین بی‌هوش است و هیچ دردی احساس نمی‌کند.
• کوتاه بودن زمان زایمان: عمل سزارین معمولاً سریع‌تر از زایمان طبیعی انجام می‌شود.
• کاهش خطر بی‌اختیاری دفع: عمل سزارین خطر پارگی واژن و بی‌اختیاری دفع را کاهش می‌دهد.
• کاهش خطر انتقال عفونت به نوزاد: عمل سزارین خطر انتقال عفونت به نوزاد را کاهش می‌دهد.
• کاهش تروما در نوزاد: عمل سزارین خطر آسیب به نوزاد را کاهش می‌دهد.
• زایمان بی‌خطر در شرایط غیر طبیعی: عمل سزارین می‌تواند در شرایطی که زایمان طبیعی خطرناک باشد، انجام شود.

ریسک‌ها و خطرات زایمان سزارین

عمل سزارین نیز مانند هر عمل جراحی، خطراتی دارد. برخی از عوارض احتمالی عمل سزارین عبارتند از:

• عوارض ناشی از بی‌هوشی: بی‌هوشی عمومی یا بی‌حسی اپیدورال می‌تواند عوارضی مانند تهوع، استفراغ، سردرد، خارش و واکنش‌های آلرژیک داشته باشد.
• مسائل مرتبط با شیردهی: مادرانی که تحت عمل سزارین قرار می‌گیرند، ممکن است در شیردهی به نوزاد خود دچار مشکل شوند. این مشکلات می‌توانند شامل تاخیر در تولید شیر، تولید ناکافی شیر و حتی قطع زود هنگام شیردهی باشند.
• عفونت‌های مرتبط با جراحی: جراحی سزارین می‌تواند منجر به عفونت‌هایی مانند اندومتریت (عفونت رحم)، عفونت مثانه و عفونت زخم شود.
• مشکلات تنفسی برای نوزاد: نوزادانی که از طریق عمل سزارین به دنیا می‌آیند، ممکن است در تنفس خود دچار مشکل شوند. این مشکل به دلیل تجمع مایعات در ریه‌های نوزاد است.

چه زمان انجام زایمان سزارین لازم است

شرایط انجام عمل سزارین به شرح زیر است:

• زایمان طولانی مدت: اگر زایمان بیش از 24 ساعت طول بکشد، ممکن است به سزارین نیاز باشد. این زمان برای مادرانی که بیش از یک بار زایمان کرده‌اند، 18 ساعت است.
• جثه بزرگ نوزاد: اگر نوزاد بیش از 4000 گرم وزن داشته باشد، ممکن است به سزارین نیاز باشد.
• قرارگیری نامناسب نوزاد: اگر نوزاد در وضعیتی غیر طبیعی قرار داشته باشد، مانند وضعیت بریچ یا عرضی، ممکن است به سزارین نیاز باشد.
• کمبود اکسیژن رسانی به نوزاد: اگر نوزاد در حال حاضر یا در معرض خطر کمبود اکسیژن رسانی باشد، ممکن است به سزارین نیاز باشد.
• نقص مادرزادی نوزاد: اگر نوزاد دارای نقص مادرزادی باشد، ممکن است به سزارین نیاز باشد.
• سلامت نامناسب مادر: اگر مادر دارای بیماری‌های زمینه‌ای مانند فشار خون بالا، دیابت یا بیماری قلبی باشد، ممکن است به سزارین نیاز باشد.
• افتادگی شدید رحم: اگر رحم مادر به شدت افتاده باشد، ممکن است به سزارین نیاز باشد.
• لگن کوچک مادر: اگر لگن مادر به اندازه کافی بزرگ نباشد تا نوزاد از آن عبور کند، ممکن است به سزارین نیاز باشد.

مقایسه علائم دوره نقاهت زایمان طبیعی و سزارین

زایمان یک تجربه فیزیکی و عاطفی چالش برانگیز است که می تواند بر بدن مادر تأثیر زیادی بگذارد. دوره بهبودی پس از زایمان می تواند از چند هفته تا چند ماه طول بکشد و بسته به نوع زایمان و شرایط مادر متفاوت است.

دوره بهبودی پس از زایمان طبیعی

دوره بهبودی پس از زایمان طبیعی معمولاً حدود 4 تا 6 هفته طول می کشد. در این مدت، بدن مادر در حال بهبودی از آسیب های ناشی از زایمان است.

علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان طبیعی عبارتند از:

• خونریزی: خونریزی پس از زایمان طبیعی معمولاً خفیف است و طی چند هفته برطرف می شود.
• ترشحات واژن: ترشحات واژن پس از زایمان طبیعی نیز طبیعی است و طی چند هفته برطرف می شود. این ترشحات معمولاً صورتی یا قهوه ای رنگ هستند و حاوی بافت و خون هستند.
• حساسیت واژن: حساسیت واژن نیز یکی از علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان طبیعی است. این حساسیت معمولاً طی چند هفته برطرف می شود.
• بزرگ شدن سینه ها: بزرگ شدن سینه ها نیز یکی از علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان طبیعی است. این بزرگ شدن ناشی از تولید شیر توسط بدن مادر است.
• خستگی: خستگی نیز یکی از علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان طبیعی است. این خستگی ناشی از تغییرات هورمونی و جسمی است که در بدن مادر رخ می دهد.

دوره بهبودی پس از زایمان سزارین

دوره بهبودی پس از زایمان سزارین معمولاً حدود 6 تا 8 هفته طول می کشد. در این مدت، بدن مادر در حال بهبودی از زایمان جراحی است.

علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان سزارین عبارتند از:

• درد و حساسیت در ناحیه برش: درد و حساسیت در ناحیه برش یکی از علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان سزارین است. این درد معمولاً با مسکن ها قابل کنترل است.
• مشکلات گوارشی موقت و حساسیت معده: مشکلات گوارشی موقت مانند یبوست، نفخ و حالت تهوع نیز یکی از علائم شایع دوره بهبودی پس از زایمان سزارین است. این مشکلات معمولاً طی چند هفته برطرف می شوند.
• درد بدن و درد واژن در سزارین اورژانسی: درد بدن و درد واژن نیز در سزارین اورژانسی ممکن است رخ دهد. این درد معمولاً با مسکن ها قابل کنترل است.

 

بچه های طبیعی باهوش ترن یا سزارین

تأثیر روش زایمان بر IQ کودکان

مطالعات مختلفی در مورد تأثیر روش زایمان بر IQ کودکان انجام شده است. نتایج این مطالعات نشان می‌دهد که در سنین بالای 7 سال، تفاوت زیادی بین IQ کودکان متولد شده از طریق زایمان طبیعی و سزارین وجود ندارد.

با این حال، برخی مطالعات نشان می‌دهند که در سنین پایین‌تر، ممکن است تفاوت‌هایی بین این دو گروه وجود داشته باشد. به عنوان مثال، یک مطالعه در سال 2019 نشان داد که در 4 ماهگی نوزادان، کودکان متولد شده از طریق سزارین، نمرات پایین‌تری در 5 ناحیه رشدی داشته‌اند. این مناطق عبارتند از:

• حافظه کوتاه‌مدت
• توجه
• درک زبان
• حرکت
• مهارت‌های حرکتی ظریف

این مطالعه همچنین نشان داد که این تفاوت‌ها با افزایش سن نوزادان کاهش می‌یابد.

دلایل احتمالی تفاوت‌های IQ در کودکان متولد شده از طریق زایمان طبیعی و سزارین

دلایل احتمالی تفاوت‌های IQ در کودکان متولد شده از طریق زایمان طبیعی و سزارین عبارتند از:

• قرار گرفتن در معرض باکتری‌های مفید: نوزادان متولد شده از طریق زایمان طبیعی در معرض باکتری‌های مفیدی قرار می‌گیرند که در کانال زایمان مادر وجود دارد. این باکتری‌ها می‌توانند به رشد مغز نوزاد کمک کنند.
• تأثیر هورمونی: نوزادان متولد شده از طریق زایمان طبیعی در معرض هورمون‌هایی قرار می‌گیرند که در طول زایمان طبیعی آزاد می‌شوند. این هورمون‌ها می‌توانند به رشد مغز نوزاد کمک کنند.

• تأثیر عوامل دیگر: عوامل دیگری مانند سلامت مادر، وزن نوزاد و شرایط زایمان نیز می‌توانند بر IQ کودکان تأثیر بگذارند.

متخصص زنان چه زایمانی را پیشنهاد می‌دهند

یکی از مهم‌ترین تصمیماتی که یک زن باردار باید بگیرد، انتخاب روش زایمان است. دو روش اصلی زایمان، زایمان طبیعی و سزارین است.

زایمان طبیعی

زایمان طبیعی یک فرآیند طبیعی است که در آن نوزاد از طریق کانال زایمان مادر خارج می‌شود. این روش مزایای زیادی برای مادر و نوزاد دارد، از جمله:

• پایین بودن خطر عوارض
• آغاز سریع شیردهی
• سرعت بهبودی سریع‌تر

سزارین

سزارین یک روش جراحی است که در آن نوزاد از طریق برش در دیواره شکم و رحم مادر خارج می‌شود. این روش معمولاً در شرایطی انجام می‌شود که زایمان طبیعی امکان پذیر نباشد یا خطرناک باشد، از جمله:

• زایمان زودرس
• جثه بزرگ نوزاد
• قرارگیری نامناسب نوزاد
• کمبود اکسیژن رسانی به نوزاد
• نقص مادرزادی نوزاد
• بیماری های زمینه ای مادر

توصیه‌های پزشک برای زایمان

پزشک متخصص زنان با بررسی وضعیت مادر و نوزاد، بهترین روش زایمان را توصیه می‌کند. این توصیه ممکن است بر اساس عوامل زیر باشد:

• سن مادر
• میزان سلامت مادر
• سابقه پزشکی مادر
• سابقه زایمان‌های قبلی مادر
• وضعیت رشد و سلامت نوزاد

آیا می توانم نحوه زایمان را انتخاب کنم

زنان در دوران بارداری می‌توانند نحوه زایمان خود را انتخاب کنند، اما این انتخاب باید بر اساس عوامل مختلفی مانند سلامت مادر و نوزاد، شرایط بارداری و نظر پزشک باشد.

عوامل موثر در انتخاب روش زایمان

عوامل مختلفی در انتخاب روش زایمان موثر هستند، از جمله:

• سلامت مادر: وضعیت سلامتی مادر، مانند سن، وزن، سابقه پزشکی و بیماری‌های زمینه‌ای، می‌تواند بر انتخاب روش زایمان تأثیر بگذارد.
• سلامت نوزاد: وضعیت سلامت نوزاد، مانند جثه، موقعیت و سلامت عمومی، می‌تواند بر انتخاب روش زایمان تأثیر بگذارد.
• شرایط بارداری: شرایط بارداری، مانند زایمان زودرس، جفت سرراهی و سابقه زایمان‌های قبلی، می‌تواند بر انتخاب روش زایمان تأثیر بگذارد.
• نظر پزشک: پزشک متخصص زنان با بررسی وضعیت مادر و نوزاد، بهترین روش زایمان را توصیه می‌کند.

 

سزارین اختیاری در مشهد

سزارین‌های متوالی می‌توانند خطراتی را برای مادر و نوزاد ایجاد کنند. یکی از این خطرات، افزایش خطر جفت زائد است. جفت زائد یک وضعیت جدی است که در آن جفت به طور غیر طبیعی در رحم رشد می‌کند. این می‌تواند باعث خونریزی شدید پس از زایمان شود.

خطر جفت زائد با هر سزارین متوالی افزایش می‌یابد. برای سه مورد اول، خطر جفت زائد 0.5٪ یا کمتر است. اما بعد از چهار سزارین، خطر به 2٪ افزایش می‌یابد و با شش سزارین، احتمال جفت زائد به 6٪ افزایش می‌یابد.

خطرات دیگر سزارین‌های متوالی عبارتند از:

• عفونت
• خونریزی
• آسیب به اندام‌های داخلی
• مشکلات در بارداری‌های بعدی

توصیه‌ها برای زنانی که سزارین‌های متوالی داشته‌اند

زنانی که سزارین‌های متوالی داشته‌اند، باید با پزشک خود در مورد خطرات این روش درمانی صحبت کنند. پزشک می‌تواند اقداماتی را برای کاهش خطرات انجام دهد، مانند:

• نظارت دقیق در طول زایمان
• تولد نوزاد به روش سزارین

• سزارین‌های متوالی می‌توانند خطر جفت زائد و سایر عوارض را افزایش دهند.
• زنانی که سزارین‌های متوالی داشته‌اند، باید با پزشک خود در مورد خطرات این روش درمانی صحبت کنند.
• پزشک می‌تواند اقداماتی را برای کاهش خطرات انجام دهد.

عوامل خطرساز برای انجام زایمان طبیعی بعد از سزارین

1. پره اکلامپسی
2. چاقی بیش از اندازه مادر
3. سن بالاتر از ۳۵ سال مادر باردار
4. فاصله سزارین با این زایمان ۱۹ ماه باشد.
5. جنین بزرگ باشد.
6. برش سزارین به صورت عمودی باشد.

تشخیص زایمان طبیعی یا سزارین در سونوگرافی

انجام سونوگرافی در دوران بارداری هیچ گونه ضرری نخواهد داشت. به طور معمول متخصص زنان و زایمان زمانی که نیاز به تشخیص بارداری باشد توصیه به انجام سونوگرافی می نماید، سونوگرافی اشعه نیست و تنها یک صوت است و صوت  از طریق دستگاه ایجاد می شود و صوت به جنین برخورد می کند و سپس برگشت داده می شود و بازگشت آن به صورت تصویر نشان داده می گردد و قابل تشخیص خواهد بود.

سونوگرافی در هفته های اول بارداری به نسبت دیگر ماه ها بیشتر انجام می شود. توصیه بعضی از متخصصین زنان و زایمان انجام سونوگرافی هر دو هفته یکبار (از شش هفتگی تا دوازده هفتگی) بهتر است انجام شود به دلیل افزایش سقط های دوران بارداری است. زیرا سقط اثرات مخرب روحی و روانی برای مادر به همراه دارد به همین دلیل ترجیح داده می شود تا بررسی های بیشتری در این دوره زمانی صورت گیرد تا از سلامت جنین مطلع شویم.

آیا اگر جنین زودتر از موعود مقرر به دنیا بیایید زنده می ماند

یکی از سوالاتی که ذهن اکثریت مادران جوان را به خود مشغول ساخته زود به دنیا آمدن جنین است، به طور معمول ریه های جنین در فاصله زمانی 24 تا 28 هفتگی تشکیل می شود. در صورتی که جنین قبل از 24 هفتگی به دنیا بیایید، به دلیل آنکه ریه ها تشکیل نشده و قادر به نفس کشیدن نیست، امکان زنده ماندن آن وجود ندارد.

اما اگر جنین پس از 28 هفتگی به دنیا بیایید، معمولا ریه های در این دوران بسیار کوچک خواهد بود و فشار بسیاری به جنین وارد می شود، ولی با پیشرفت علم و تکنولوژی امکان زنده بودن جنین در هفته های 28 تا 30 وجود خواهد با قرار گرفتن در NICU وجود دارد. البته ممکن است این جنین ها با عارضه های همچون بینایی و شنوایی مواجه شوند که به هر حال آن ها خیلی نارس هستند و خوشبختانه زنده می مانند.

پس از 36 هفتگی چه اتفاقی برای جنین می افتد و بهترین زمان انجام زایمان سزارین چه موقع است

به طور معمول، رشد ریه‌های نوزاد در هفته‌های 36 تا 37 بارداری تکمیل می‌شود. در این زمان، نوزاد زنده ماندن خارج از رحم را شروع می‌کند. با این حال، چهار هفته دیگر برای تکمیل رشد و تکامل جنین باقی مانده است.

در طول این چهار هفته، جنین از لحاظ مغزی، هوشی، پوستی و چربی‌های زیر پوست رشد می‌کند. این رشد و تکامل برای سلامت و رشد نوزاد در آینده ضروری است.

بهترین زمان برای زایمان طبیعی، هفته‌های 39 تا 40 بارداری است. در این زمان، جنین به تکامل رسیده است و در نهایت با تکامل هوشی، ذهنی و جسمی به دنیا می‌آید.

اعلام زایمان

زمانی که تکامل جنین کامل می‌شود، سیگنال‌هایی از جنین وارد خون مادر می‌شود. این سیگنال‌ها بر روی مغز مادر اثر می‌گذارند و باعث ترشح هورمون‌هایی می‌شوند که شروع زایمان را ایجاد می‌کنند.

هنگامی که این هورمون‌ها در بدن مادر آزاد می‌شوند، انقباضات رحمی شروع می‌شوند. انقباضات رحمی به تدریج افزایش می‌یابند و دهانه رحم نرم می‌شود. در نهایت، جنین به سمت دهانه رحم فشرده می‌شود.

تشخیص شروع زایمان

انقباضات رحمی به تدریج افزایش می‌یابند و زمانی که به صورت مرتب و متدد اتفاق افتند، نشان‌دهنده شروع زایمان است. در این زمان، بهتر است مادر در بیمارستان بستری شود تا زایمان انجام گیرد.

از کجا متوجه شویم کیسه آب جنین پاره شده و در این مواقع چه باید کرد

پارگی کیسه آب

پارگی کیسه آب یکی از اتفاقات مهم در دوران بارداری است که می‌تواند باعث نگرانی و استرس مادر شود. کیسه آب یک کیسه نازک و شفاف است که جنین را در رحم مادر محافظت می‌کند. این کیسه حاوی مایع آمنیوتیک است که جنین را در برابر ضربه و عفونت محافظت می‌کند.

پارگی کیسه آب معمولاً بدون درد اتفاق می‌افتد. ممکن است مادر در حال خواب یا در حین انجام فعالیت باشد. گاهی اوقات، مادر ممکن است آن را با ادرار اشتباه بگیرد.

زمانی که کیسه آب پاره می‌شود، حجم زیادی از مایع آمنیوتیک به صورت غیرطبیعی و غیرارادی خارج می‌شود. این مایع ممکن است به صورت یکباره یا به صورت قطره قطره خارج شود.

در هر دو صورت، زمانی که کیسه آب پاره می‌شود، مادر باید بدون هیچ گونه نگرانی و اتلاف وقت به متخصص زنان و زایمان مراجعه کند.

آماده شدن برای زایمان

پارگی کیسه آب نشان‌دهنده این است که زایمان در حال شروع است. مادر باید در اسرع وقت به بیمارستان یا مرکز زایمان مراجعه کند تا مراحل زایمان آغاز شود.

در بیمارستان، متخصص زنان و زایمان دهانه رحم مادر را معاینه می‌کند تا از شروع زایمان اطمینان حاصل کند. همچنین، ممکن است تست‌های دیگری مانند سونوگرافی انجام شود تا از سلامت جنین اطمینان حاصل شود.

• پارگی کیسه آب معمولاً بدون درد اتفاق می‌افتد.
• حجم زیادی از مایع آمنیوتیک به صورت غیرطبیعی و غیرارادی خارج می‌شود.
• مادران باید در اسرع وقت پس از پارگی کیسه آب به بیمارستان مراجعه کنند.
• پارگی کیسه آب نشان‌دهنده این است که زایمان در حال شروع است.

عمل سزارین چگونه است

عمل سزارین یک جراحی بزرگ است که برای زایمان نوزاد انجام می‌شود. در این عمل، پزشک یک برش در شکم مادر ایجاد می‌کند و از طریق آن، جنین را خارج می‌کند.

مراحل عمل:

1. آماده‌سازی مادر برای بیهوشی

اولین مرحله در عمل سزارین، آماده‌سازی مادر برای بیهوشی است. در حال حاضر بیش‌تر زایمان‌های سزارین تحت بیهوشی اپیدورال انجام می‌شود. در این روش، یک داروی بی‌حسی در ناحیه کمر تزریق می‌شود که باعث می‌شود مادر در ناحیه پایین بدن خود احساس درد نکند. در طول عمل مادر هشیار است و می‌تواند بلافاصله بعد از تولد نوزاد خود را ببیند. بیهوشی عمومی تنها برای موارد خاصی از زایمان‌های سزارین به کار می‌رود.

2. آماده‌سازی شرایط عمل

پس از آماده‌سازی مادر برای بیهوشی، شرایط عمل آماده می‌شود. در این مرحله، ماسک اکسیژن روی دهان و بینی مادر قرار می‌گیرد و پارچه استریل روی شکم و سینه او پهن می‌شود.

3. ایجاد برش در پوست شکم

پزشک جراح پس از ضدعفونی موضع مورد نظر، یک برش اغلب افقی به طول حدودا ده سانتی‌متر یا بیش‌تر (بسته به وزن جنین) در پوست شکم در ناحیه بیکینی و لایه‌های زیرین آن ایجاد می‌کند.

4. خارج کردن جنین

پس از ایجاد برش مناسب، جنین با کمک پزشک از رحم مادر خارج می‌شود. بلافاصله بعد از خروج جنین، بند ناف را می‌برند و به این ترتیب، جنین از جفت جدا می‌شود.

5. بخیه زدن لایه‌های برش‌داده‌شده

در مرحله پایانی، لایه‌های برش‌داده‌شده به وسیله بخیه در کنار هم قرار می‌گیرد و پس از ضدعفونی موضع، پانسمان انجام می‌شود.

• مدت زمان عمل سزارین معمولا بین 30 تا 60 دقیقه است.
• پس از عمل سزارین، مادر به مدت چند ساعت در اتاق ریکاوری تحت نظر قرار می‌گیرد.

مادر معمولا پس از 24 ساعت از بیمارستان مرخص می‌شود.

 

عمل سزارین با لیزر

در برخی موارد، جای زخم سزارین می‌تواند باعث کاهش اعتماد به نفس مادران شود. در این موارد، می‌توان با کمک لیزر، جای زخم را تا حد زیادی کمرنگ کرد.لیزر با ایجاد گرما باعث تحریک تولید کلاژن در پوست می‌شود. کلاژن یک پروتئین است که به ترمیم پوست کمک می‌کند.

برای درمان جای زخم سزارین از دو نوع لیزر استفاده می‌شود:

• لیزر رادیوفرکانسی: این نوع لیزر با ایجاد گرما باعث تحریک تولید کلاژن در پوست می‌شود.
• لیزر فرکشنال: این نوع لیزر با ایجاد سوراخ‌های کوچک در پوست، باعث تحریک تولید کلاژن می‌شود.

بهترین زمان برای درمان جای زخم سزارین حدود 6 ماه بعد از عمل است. در این زمان، جای زخم به طور کامل بهبود یافته است و می‌توان با کمک لیزر، آن را به طور موثر درمان کرد.لیزر یک روش درمانی ایمن است، اما ممکن است عوارض جانبی خفیفی مانند قرمزی، تورم و خارش ایجاد کند. این عوارض معمولا طی چند روز برطرف می‌شوند.

 

سزارین در هفته چندم انجام میشود

یک دوره بارداری کامل و طبیعی بین ۳۹ تا ۴۰ هفته طول می‌کشد. در این مدت، جنین به طور کامل رشد می‌کند و آماده تولد می‌شود.

اگر مادر و جنین هر دو سالم باشند و شرایط آنها طبیعی باشد، پزشک تلاش می‌کند برای تکمیل رشد جنین، سزارین را دیرتر انجام دهد. معمولا هفته ۳۹ بهترین زمان برای انجام آن در شرایط معمول است.

با این حال، گاهی بسته به شرایط مادر یا جنین، زایمان سزارین باید زودتر انجام شود. به عنوان مثال، اگر کیسه آب مادر زودتر از موعد پاره شود، یا اگر مادر دچار مشکلاتی مانند فشار خون بالا یا دیابت باشد، ممکن است پزشک سزارین را در هفته ۳۷ یا ۳۸ انجام دهد.

در هفته 38 بارداری، مادر ممکن است دچار علائمی مانند انقباضات رحمی، درد در کمر یا لگن، و افزایش ترشحات واژن شود. این علائم می‌تواند نشان دهنده شروع زایمان طبیعی باشد.تصمیم‌گیری در مورد زمان زایمان سزارین بر عهده پزشک متخصص زنان و زایمان است. پزشک با بررسی شرایط مادر و جنین، بهترین زمان را برای انجام این عمل تعیین می‌کند.

انواع روش‌های زایمان در آب

زایمان در آب یک روش طبیعی و ایمن برای زایمان است که مزایای زیادی برای مادر و نوزاد دارد. در این روش، مادر در یک وان آب گرم قرار می‌گیرد و زایمان خود را در آب انجام می‌دهد.

• لیبر در آب:

لیبر در آب روشی است که در آن مادر در مراحل اولیه زایمان، یعنی زمانی که دردهای زایمان شروع می‌شود، وارد آب می‌شود. قرار گرفتن در آب گرم می‌تواند به مادر کمک کند تا درد را راحت‌تر تحمل کند و احساس آرامش بیشتری داشته باشد.

• زایمان در آب:

زایمان در آب روشی است که در آن مادر به‌طور کامل زایمان خود را در آب انجام می‌دهد و نوزاد نیز در زیر آب متولد می‌شود. این روش مزایای زیادی برای مادر و نوزاد دارد، از جمله:

• کاهش درد زایمان
• کاهش استرس و اضطراب مادر
• افزایش آرامش و اعتماد به نفس مادر
• کاهش خطر پارگی واژن
• کاهش خونریزی بعد از زایمان
• بهبود شیردهی

 

نحوه زایمان در آب

زایمان در آب معمولاً در سه مرحله انجام می‌شود:

• مرحله اول: این مرحله با انقباضات رحمی شروع می‌شود و تا زمانی که دهانه رحم مادر به اندازه کافی باز شود ادامه می‌یابد. در این مرحله، مادر در وان آب گرم قرار می‌گیرد و از مزایای آب گرم برای کاهش درد و آرامش استفاده می‌کند.
• مرحله دوم: این مرحله با باز شدن کامل دهانه رحم شروع می‌شود و تا زمانی که نوزاد از رحم خارج شود ادامه می‌یابد. در این مرحله، مادر همچنان در وان آب گرم قرار می‌گیرد و به کمک انقباضات رحمی، نوزاد را به دنیا می‌آورد.
• مرحله سوم: این مرحله با خروج جفت از رحم شروع می‌شود. در این مرحله، مادر ممکن است در وان آب گرم یا روی تخت زایمان قرار بگیرد.

خروج جفت معمولاً چند دقیقه پس از تولد نوزاد اتفاق می‌افتد. در زایمان در آب، جفت ممکن است در داخل یا خارج از آب خارج شود. اگر جفت در داخل آب خارج شود، پرستار یا ماما آن را از آب خارج می‌کند

زایمان در آب در خانه

سوال برخی از والدین این است که زایمان در آب چگونه است. در برخی کشورها زایمان در آب، با فراهم شدن شرایط خاصی، حتی در منزل هم انجام می‌شود. ایجاد شرایط خاص به مواردی مانند ثابت بودن درجه حرارت آب، حضور یک ماما یا متخصص درحین زایمان و همچنین امکان دسترسی سریع در صورت وقوع هرگونه پیشامد اورژانسی به بیمارستان اطلاق می‌شود. ولی متاسفانه با‌وجود ترافیک سنگین، عدم وجود استانداردهای لازم برای انجام این نوع زایمان در بسیاری از بیمارستان‌ها، اصلا نباید به‌این موضوع فکر کرد. در ارتباط با این موضوع، لازم است در مورد وظایف ماما اطلاعات کسب کنید. طبق نظر بسیاری از متخصصین کشورمان، زایمان در منزل مختص کشورهایی است که توانسته‌اند استانداردهای زایمان در بیمارستان را به‌صورت سرپایی در منزل فراهم کنند. با‌این‌وجود اگر اصرار به انجام این کار دارید، پیش از نهایی کردن برنامه خود با ماما با پزشک زایمان خود مفصل صحبت کنید. مواردی وجود دارند که قبل از تصمیم‌گیری نهایی باید آن‌ها را بررسی کنید:

• یک فرد حرفه‌ای دارای مجوز و باتجربه باید همراه با مادر باشد.
• در صورت نیاز به پزشک دسترسی سریع وجود داشته باشد.
• وان تمیز، بهداشتی و پاکیزه باشد.
• برای کنترل عفونت تمام اقدامات لازم انجام‌شده باشد..
• اگر پزشک توصیه کرد برنامه‌ای برای خروج از آب وجود داشته باشد.
• دمای اب مناسب  و ثابت باشد.

• آب به مقدار کافی و موردنیاز در دسترس باشد.

 

زایمان طبیعی در آب با حضور همسر

برای این‌که روند زایمان در این روش، برای مادران لذت‌بخش و خوشایند باشد، ابتدا با ایجاد آرامش و آموزش‌های لازم برای آرام‌سازی مادر، حس ریلکسیشن را در مادر تقویت می‌کنند، چرا‌که این موضوع می‌تواند درکاهش درد موثر باشد. حضور همسر در لحظه زایمان یکی از شرایط ایجاد آرامش است. بنابراین رعایت برخی نکات از سوی همسر میٍ‎تواند روند زایمان را برای مادر آسان‌تر کند به‌عنوان‌ مثال: 

• به‌خواسته‌های همسرش توجه کند. قبل از زایمان درباره مواردی که ممکن است برای او ناخوشایند باشد، صحبت نکند.
• قبل از زایمان در مورد آن مطالعه کند و اطلاعات کافی به‌دست آورد. آگاهی از تمامی اتفاقاتی که ممکن است در حین زایمان در آب پیش بیاید، می‌تواند ذهن وی را آماده کرده و استرس را کاهش می‌دهد.
• زایمان تقریبا غیرقابل پیش‌بینی است. اگر در روند آن مشکلی پیش آمد، دچار استرس نشود، آرامش خود را حفظ کرده و به متخصصین اعتماد کند.
• صبور باشد. مرحله زایمان ممکن است طولانی شود پس بهتر است انتظار آن را داشته باشد.
• گاهی اوقات ممکن است به‌دلیل عدم آگاهی، از دیدن خونریزی یا درد کشیدن همسرش
• مضطرب شود، این‌ موارد، روند طبیعی زایمان هستند و توسط متخصص حاضر کنترل می‌شوند.
• همسر می‌تواند در ساعت‌ها و مراحل اولیه زایمان، حواس مادر را با موسیقی آرام‌بخش 
• یا صحبت کردن پرت کند تا  مادر درد کم‌تری را احساس کند. 
• اگر لازم است ماساژ پا یا کمر را برای مادر انجام دهد.
• در مرحله‌ی فعال شدن زایمان که انقباضات شدیدتر و نزدیک به‌هم می‌شود نقش همسر پررنگ‌تر می‌شود و می‌تواند مادر را تشویق به تمرکز و نفس عمیق کند.

فواید زایمان در آب برای مادر

• آب گرم تسکین‌دهنده و آرامش‌بخش است.
• آب انرژی بدن زن را افزایش می‌دهد.
• شناوری در آب وزن بدن مادر را کاهش داده و امکان حرکت آزاد و راحت را برای مادر فراهم می‌کند.
• شناوری در آب باعث انقباضات موثرتر رحم و بهبود گردش خون، اکسیژن‌رسانی بهتر به عضلات رحم، درد کمتر برای مادر و اکسیژن‌رسانی بیشتر برای کودک می‌شود.
• غوطه‌وری در آب اغلب به کاهش فشار‌خون بالا ناشی از اضطراب کمک می‌کند.
• به نظر می‌رسد که آب هورمون‌های مرتبط با استرس را کاهش داده و به بدن مادر امکان تولید اندروفین می‌دهد. اندروفین ترشح‌شده به‌عنوان مهارکننده درد عمل می‌کند. 
• آب باعث ایجاد حالت الاستیته در پرینه (حدفاصل مقعد و واژن) می‌شود. این انعطاف‌پذیری، موجب کاهش میزان بروز شدت پارگی در محل پرینه شده و نیاز به بخیه به حداقل می‌رسد.
• زایمان با چنین روشی علاوه بر کمک به جسم زن، به آرامش ذهنی وی نیز کمک می‌کند.
• از‌ آن‌جایی‌که بودن در آب احساس حریم خصوصی بیشتری را برای مادر ایجاد می‌کند، موجب کاهش اضطراب و ترس می‌شود.
• در این روش مداخلات پزشکی کاهش می‌یابد.
• نیاز به استفاده از مسکن‌ها کاهش می‌یابد.
• طول زایمان کاهش پیدا می‌کند .
• آستانه درد مادر افزایش پیدا می‌کند. 
• این روش موجب افزایش انقباضات موثر می‌گردد.
• تحریکات حسی کاهش می‌یابد.
• زایمان را به تجربه‌ای شیرین و خاطره‌انگیز تبدیل می‌کند.
• اعتماد‌به‌نفس مادر را افزایش میدهد.
• با فراهم شدن حضور پدر در حین زایمان، موجب مشارکت فعال پدر و مادر در زایمان می‌شود.

مزایای زایمان در آب برای کودک

• طبق نظریه زایمان در آب، به‌دلیل این‌که کودک نه ماه در کیسه مایع آمنیوتیک بوده، زایمان در آب محیطی مشابه کیسه آمنیوتیک را برای او فراهم می‌کند. بنابراین زایمان برای کودک ملایم‌تر و برای مادر با استرس کم‌تری همراه است.
• ورود ملایم‌تر و آسان‌تر نوزاد به محیط خارج از رحم با ایجاد محیطی حد واسط و جلوگیری از مواجه شدن نوزاد با استرس‌های ناگهانی ورود به محیط خارج
• استفاده راحت‌تر نوزاد از شیر مادر

لازم به‌ ذکر است که طبق تحقیقات انجام شده کودکان متولد شده در آب با سایر کودکان تفاوت رفتاری ندارند.

 

مزایای روانشناسی زایمان در آب

زایمان در آب به‌علت کاهش درد و فشار مادر، موجب ایجاد احساس سبک‌وزنی در مادر می‌شود که چنین حسی افزایش اعتماد‌به‌نفس مادر را به‌دنبال دارد. مادر در این حالت، از سطح هوشیاری بیشتری در حین زایمان برخوردار است. همچنین استرس‌های ناشی از زایمان در این روش به‌شدت کاهش پیدا می‌کند.

خطرات زایمان در آب

• عفونت: آب گرم می‌تواند محیط مناسبی برای رشد باکتری‌ها باشد. بنابراین، مهم است که وان آب گرم به‌طور مرتب ضدعفونی شود.
• غرق شدن نوزاد: اگر نوزاد در آب بیش از حد فرو رود، ممکن است دچار غرق شدن شود. بنابراین، مهم است که ماما یا متخصص زنان و زایمان در تمام مراحل زایمان در آب حضور داشته باشد تا بتواند در صورت بروز مشکل، نوزاد را از آب خارج کند.
• آسیب به نوزاد: در برخی موارد، ممکن است زایمان در آب باعث آسیب به نوزاد شود، مانند پارگی ناف یا آسیب به سر.

• زایمان در آب را در بیمارستان یا مرکز زایمان خصوصی انجام دهید تا در صورت بروز هرگونه مشکل، امکان دسترسی سریع به امکانات پزشکی وجود داشته باشد.
• از وان آب گرم مخصوص زایمان استفاده کنید. این وان‌ها معمولاً از مواد ضدعفونی‌کننده ساخته شده‌اند تا خطر ابتلا به عفونت را کاهش دهند.
• دمای آب در حین زایمان را در محدوده 37 تا 38 درجه سانتیگراد حفظ کنید. این دما برای مادر و نوزاد راحت‌ترین حالت را فراهم می‌کند.
• مامای همراه نقش مهمی در زایمان در آب دارد. ماما باید در مورد تمام مراحل زایمان در آب آموزش‌های لازم را دیده باشد و بتواند در صورت نیاز به مادر کمک کند.

اگر به فکر زایمان در آب هستید، مهم است که با پزشک و ماما خود در مورد خطرات و مزایای این روش صحبت کنید.

چه افرادی نمی‌توانند زایمان در آب داشته باشند

همان‌طور که در بالا اشاره شد با وجود این‌که زایمان در آب روشی مناسب است، ولی در برخی موارد توصیه نمی‌شود. به طور مثال: 

• هنگامی‌که نوزاد چند‌قلو است. 
• مواقعی که نوزاد حرکت نکرده و سر آن به سمت پایین نیست.
• هنگامی‌که مادر مسن است.
• مواقعی که مادر خونریزی دارد.
•  زمانی‌که مادر مسکن مصرف می‌کند.  
•  و همچنین برای افرادی که تا دوره بارداری به استخر نرفته‌اند و علاقه‌ای به آب ندارند، انجام  زایمان به این روش توصیه نمیشود.

آیا زایمان در آب بخیه دارد؟

غوطه‌ور شدن در آب گرم، در حین زایمان، علاوه بر آرامش‌بخشی فواید بسیاری به‌همراه دارد. احتمال عدم نیاز به بخیه یکی از این مزایاست. در زایمان معمولی گاهی برای زایمان بهتر، برش کوچکی در ناحیه پرینه ایجاد می‌کنند که برای زایمان در آب به این برش نیازى نیست. زیرا آب گرم ماهیچه‌های ناحیه پرینه را نرم کرده و حالت ارتجاعى و انقباضى بیشترى به عضلات دهانه رحم مى‌دهد و مرحله خروج نوزاد را آسان‌تر می‌سازد. بنابراین نیازى به اپیزیوتومى نیست. 

دوره‌های آموزشی برای زایمان در آب

مادری که شرایط زایمان در آب را دارد  یعنی(مادری از آب ترسی ندارد، نوزاد وی چند‌قلو نیست، از مسکن استفاده نمی‌کند و سن مناسبی برای زایمان دارد( باید در طول دوره بارداری کلاس زایمان در آب را گذرانده و به توصیه‌های متخصص و یا مامای خود عمل کند.

 

زایمان اپیدورال

اپیدورال روشی است که در آن بی‌حس کننده‌ی موضعی را به فضای اطراف اعصاب نخاعی در قسمت تحتانی کمر زن بارداری تزریق می‌کنند. این ماده معمولاً درد ناشی از انقباضات زایمان را بسیار کاهش می‌دهد.

اپیدورال معمولاً توسط متخصص بیهوشی انجام می‌شود. این فرآیند معمولاً حدود 30 دقیقه طول می‌کشد.

مراحل انجام اپیدورال:

1. زن باردار روی پهلو یا به حالت نشسته دراز می‌کشد.
2. کمر زن باردار با ضد عفونی کننده شسته می‌شود.
3. مقدار کمی از بی‌حس کننده موضعی به پوست کمر زن باردار تزریق می‌شود.
4. یک سوزن بین استخوان‌های ستون فقرات زن باردار به فضای اطراف اعصاب نخاعی وارد می‌شود.
5. یک لوله‌ی پلاستیکی نرم وارد فضای اطراف اعصاب نخاعی می‌شود.
6. سوزن برداشته می‌شود.
7. داروی بی‌حسی از طریق لوله‌ی پلاستیکی به زن باردار تزریق می‌شود.

مزایا و مشکلات اپیدورال

مزایا:

• کاهش درد زایمان
• افزایش آرامش و راحتی مادر
• کاهش خطر سزارین

معایب:

• عوارض جانبی نادر، مانند سردرد، حالت تهوع، و سرگیجه
• ممکن است مادر نتواند به طور کامل حرکت کند

عوارض اپیدورال پس از زایمان

• سردرد
• حالت تهوع
• سرگیجه
• افت فشار خون
• حساسیت به سرما
• فلج شدن جزئی پاها

• برخی از خانم‌ها بعد از اپیدورال احساس سرما یا خارش می‌کنند.
• تعداد کمی از خانم‌ها درد کمی دارند و یا بدون درد می‌شوند.
• برخی از زنان در پاها احساس ضعف می‌کنند که بعد از چند ساعت از بین می‌رود
• خطر نیاز به فورسپس یا خلاء برای کمک به تولد وجود دارد.
• برخی از خانم ها 24 تا 48 ساعت پس از اپیدورال دچار سردرد شدیدی می‌شوند.
• احتمال کمی عفونت پوستی وجود دارد.
• به ندرت تعداد معدودی از خانم‌ها دچار آسیب عصبی دائمی می‌شوند.

 

مشکلات زایمان بدون درد

در وهله‌ی اول بالا بودن هزینه‌ زایمان بدون درد در بسیاری از مواقع منجر به انصراف زن باردار از انجام این کار می‌شود. نه تنها هزینه‌ زایمان بدون درد بالا است بلکه بیمه نیز آن را تحت پوشش قرار نمی‌دهد. بعلاوه بسیاری از بیمارستان‌ها آن را انجام نمی‌دهند و فقط در برخی از بیمارستان‌ها وتوسط برخی پزشکان انجام می‌شود این موضوع دسترسی به این امکان را بیش از پیش دشوار کرده است

اقدامات قبل از زایمان

• ·         کسب اطلاعات: اینکه بدانید داروی اپیدورال دقیقاً چه کاری انجام می‌دهد، باعث می‌شود که ترس و اضطراب شما به میزان زیادی کاهش یابد
• ·         واقع‌بین بودن: ممکن است داروی اپیدورال کاهش درد و بی‌حسی را برای همه به یک اندازه ایجاد نکند. برخی خانم‌ها ممکن است تنها کمی تسکین درد را تجربه کنند.
• ·         آرامش داشتن: سعی کنید قبل از تزریق داروی اپیدورال استراحت کرده باشید. تنش و استرس، کار را هم برای شما و هم برای متخصص بیهوشی بسیار سخت می‌کند.

روش تزریق اپیدورال چگونه است

برای تزریق بی‌حسی اپیدورال، بیمار یا حالت نشسته دارد یا به یک سمت دراز می‌کشد. متخصص بیهوشی در این مرحله سوزن باریکی را از پایین کمر بیمار به درون ستون فقرات می‌برد و داروی بی‌حسی را تزریق می‌کند. این دارو به تدریج تزریق شده تا در طول زایمان سطح بی‌حسی مادر یکسان نگه داشته شود.

سوزن وارد شده به پشت کمر ممکن است کمی دردناک باشد. بنابراین قبل از آن معمولاً پوست بی‌حس می‌شود. در هنگام تزریق ماده بی‌حسی در کمر ممکن است گرما در پاها حس شود.

 

 

آیا اپیدورال روش ایمنی است

این دارو هم برای مادر هم برای جنین بی‌خطر است. هنگامی که سایر شیوه‌های کنترل درد کمک‌کننده نیست، اپیدورال از درد جلوگیری خواهد کرد. این دارو به زنان کمک می‌کند تا آرام شوند و تمرکز خود را بر زایمان بیشتر کنند؛ اما مانند بسیاری از داروها می‌تواند عوارض جانبی ایجاد کند.

آیا اپیدورال بر نوزاد تأثیر دارد

تحقیق در مورد اثرات اپیدورال‌ها در نوزادان تا حدودی مبهم است و بسیاری از عوامل می‌توانند سلامت نوزاد را تحت تأثیر قرار دهند. تعیین اینکه چه مقدار از این داروها بر نوزاد تأثیر دارد، دشوار است و می‌تواند بر اساس دوز، مدت زمان زایمان و ویژگی‌های هر کودک متفاوت باشد.
از آنجا که دوز و داروها می‌توانند متفاوت باشند، اطلاعات دقیق از تحقیقات در حال حاضر در دسترس نیست. دوزهای بالا از این داروها همچنین باعث تنگی تنفسی و کاهش ضربان قلب جنین خواهد شد که به‌طور موقت با تجویز اکسیژن و اقدامات حمایتی اکثرا برطرف می‌شود.
اگرچه ممکن است نوزادان هیچ آسیبی در اثر این دارو نبینند؛ اما امکان بروز اثرات بسیار کمی روی نوزاد وجود دارد.

 

 

 

بهترین روش زایمان طبیعی بدون درد

همانطور که می‌دانید بسیاری از افراد به‌دلیل درد‌هایی که در روش طبیعی باید متحمل شوند از این روش زایمان بیزارند، اما خوشبختانه با پدیدار شدن بسیاری از تکنیک‌های بی‌دردی چنین مسئله هولناکی برای همیشه برطرف شده است.

اپیدورال، یکی از بهترین روش‌هایی است که برای بی‌دردی یا بی‌حسی مادر انجام و تزریق می‌شود؛ چرا که این تزریق تمرکز و قدرت را از مادر نمی‌گیرد و تنها امکان استراحت و بی‌دردی را به او می‌دهد.

مادر به‌دلیل قدرت و تمرکزی که دارد، می‌تواند به پیشرفت روند زایمان بسیار کمک کند و یک زایمان موفق و بدون مشکل داشته باشد. علاوه بر این موارد، به‌کارگیری این تکنیک هیچ خطر و آسیبی را به جنین نمی‌رساند.

فواید زایمان طبیعی برای مادر

• الگوی شیردهی برای مادران با زایمان طبیعی
• هوشیاری مادران با زایمان طبیعی
• عدم نیاز به تزریق ماده ی شیمیایی به مادر

زمان ترخیص مادران با زایمان طبیعی

ز فواید زایمان طبیعی برای مادر، می‌توان به زمان ترخیص اشاره کرد. مادران پس از انجام زایمان طبیعی به مدت ۲۴ ساعت در بیمارستان بستری خواهند بود. بعد از این زمان با انجام یک روند خاص برای اطمینان از وضعیت جسمی و روحی مادر او را ترخیص می‌کنند.

 

عوارض احتمالی

انجام زایمان به هر روشی که باشد ممکن است عوارض کوتاه مدت و بلند مدتی به همراه داشته باشد؛ اما در زایمان طبیعی این عوارض خیلی زودتر از زایمان سزارین برطرف می‌شود. عوارض کوتاه مدت برای مثال درد شدید، انقباض‌های رحم و فشار‌خون بالا است.
افتادگی رحم و مثانه یا حتی تشدید هموروئید از عوارض آن نیست؛ بلکه این بیماری‌ها مربوط به دوران بارداری در اثر بارداری‌های پی‌درپی یا ورزش نکردن است. البته افرادی که هموروئید داشته باشند به دلیل فشار زیاد و خونریزی زایمان بیولوژیک به آنها توصیه نمی‌شود.

چه کسانی نباید زایمان طبیعی انجام دهند

زایمانی که دارو، برش و روش‌های مصنوعی در آن نقشی نداشته باشد و به‌صورت طبیعی انجام شود؛ خیلی بهتر است، به‌ همین دلیل اصلی‌ترین زایمان‌ به‌شمار می‌رود و زمانی اتفاق می‌افتد که مادر باردار بدون استفاده از داروها یا عمل سزارین نوزاد خود را به دنیا می‌آورند.
ترس مادران باردار از دردِ زایمان باعث شده است که کمتر این روش را انتخاب کنند؛ ولی با روش‌های مدرنِ امروزی از درد زایمان کاسته شده و می‌توانند زایمان طبیعی راحت و موفقی به روش بی درد داشته باشند. زایمان امری‌ست که برای هر مادر بارداری متفاوت است و تجربۀ خاص خود را دارد.
۹۰% از زنان می‌توانند این نوع زایمان را انجام دهند، اما برخی از زنان باردار به دلیل فیزیولوژی بدن قادر به انجام این روش نیستند و پزشک متخصص، زایمان سزارین را برای آنها توصیه می‌کنند. در زیر به معرفی شرایطی می‌پردازیم که مشخص می‌کند چه کسانی نباید به این روش زایمان را انجام دهند.

 

تعداد بخیه در زایمان طبیعی

شاید بسیاری از افراد نگران نیاز به بخیه و تعداد آن در زایمان طبیعی باشند، اما جای نگرانی وجود ندارد؛ چراکه همه مادرها هنگام زایمان نیازی به بخیه ندارند. واژن به‌قدری انعطاف‌پذیر است که در اغلب مواقع پارگی در این قسمت ایجاد نمی‌شود‌.
بسته به میزان پارگی در زایمان طبیعی به همان اندازه بخیه زده می‌شود، طبیعتا هرچه پارگی بیشتر باشد، به بخیه‌های بیشتری نیاز خواهد بود. گاهی برخی از پارگی‌های ایجاد شده به‌قدری جزئی هستند که نیازی به بخیه زدن نیست.
به‌طور کلی اگر نیاز به بخیه باشد، قطعا تعداد آن به‌اندازه یک زایمان سزارین نخواهد بود، به اندازه ناحیه مقعد تا واژن تعداد کمی بخیه زده می‌شود و پس از مدت کمی بهبود خواهد یافت.

 

زایمان طبیعی چقدر درد دارد

هنگامی که زایمان به‌صورت طبیعی و بدون هیچ تزریق بی‌حسی انجام شود، قطعا مادر درد را تجربه خواهد کرد، اما این نکته را به یاد داشته باشید که تجربه درد در هر فرد متفاوت است، در واقع نمی‌توان گفت که همه افراد درد و حالت یکسانی خواهند داشت.
هنگامی که نوزاد در حالت تولد قرار می‌گیرد، رحم منقبض می‌شود، چنین حالتی برای مادر دردآور است. معمولا دردهایی که از زایمان طبیعی گزارش شده، شدید است. هنگامی که نوزاد در حالت تولد قرار می‌گیرد، فشار زیادی به لگن و قسمت پایینی اندام مادر وارد می‌شود. در صورتی که تزریق بی‌دردی اپیدورال انجام شود، مادر هیچگونه دردی را احساس نخواهد کرد.

چه کسانی زایمان طبیعی راحتی دارند

افرادی که زایمان طبیعی را برای تولد نوزاد خود انتخاب می‌کنند، باید به نکات مهم جهت تجربه یک زایمان راحت و موفقیت‌آمیز توجه داشته باشند. در واقع افرادی که تمرینات ورزشی منظم و روزانه دارند و همچنین جهت بی‌دردی خود تصمیم به دریافت اپیدورال دارند، قطعا سختی طی زایمان طبیعی را احساس نخواهند کرد.همچنین خانم‌هایی که هنگام شروع دردهای زایمان آرامش خود را حفظ می‌کنند، زایمانی راحت خواهند داشت.